Kardeşleri Birleştiren Proje

04.11.2018 - Pazar 23:11

Bakü (CUHA) - 6.3 milyar dolarlık dev yatırımın kurdelesini, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in kestiği, Türkiye’nin yeni yıldızı STAR Rafineri 19 Ekim 2018 tarihinde İzmir’in Aliağa İlçesi’nde açıldı. STAR Rafinerisi, Türkiye’nin işlenmiş petrol ürünü ihtiyacının yüzde 25’ini karşılayıp cari açığı 1.5 milyar dolar azaltacak. STAR, Türkiye’nin ilk stratejik teşvik belgesini alan yatırım olma özelliğini taşıyor. Star Rafineri’nin Aliağa’daki açılış törenine, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Azerbaycan hükümetinin üyeleri, ilgili kurum ve kuruluşların temsilcileri, çeşitli enerji şirketlerinin yöneticileri ve üst düzey bürokratlar katıldı. Texnikabank’ın eski Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Etibar Aliyev, STAR Rafinerisini, Türkiye ve Azerbaycan ekonomisi üzerinden, değerlendirmelerini ve analizlerini Mediterranean5N1K haber sitesi için yazdı.
“Azerbaycan bağımsızlığını kazandıktan sonra bölge ve dünya için önemli olan bir çok projelerin gerçekleşmesinde kararlı rol oynamıştır. Bakü-Tiflis-Ceyhan, Bakü-Tiflis-Erzurum, ‘Güzen gaz koridoru’, TANAP ve TAP gibi projelerin girişimcisi, onun gerçekleşmesinde esas söz sahibi ülkemiz olmuştur. Geçen yıl 30 Ekim’de ise dünyanın 100 büyük projesinden biri sayılan Bakü-Tiflis-Kars (BTK) demir yolunun açılışı ile Azerbaycan sonraki uluslararası önem taşıyan projenin gerçekleştirilmesini yaptı.
Bağımsızlık tarihimizin muhteşem projelerinden birinin gerçekleşmesinin başkanlığını yapmakla Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev bir daha onayladı ki, ülkemiz bölgesel ve evrensel önemli olan projeleri başarıyla gerçekleştirmek gücüne sahiptir. Bunu Bakü-Tiflis-Gars demir yolunun jeopolitik ve jeoekonomik verimliliğine dikkat ettiğimizde de görebiliriz. Şöyle ki, bu demir yolu hattının açılması bölgede sabitlik ve ekonomik gelişime büyük armağandır ve onun imkanları sayesinde Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye mühüm tranzit kavşağına dönüşmüştür.

Azerbaycan ekonomisi devamlı inovatif gelişim yolundadır ve ülkenin ekonomik potansiyeli, jeostratejik önemi düzenli şekilde artmaktadır. Doğal olarak ekonomik gücün artması bilavasıta ülkede yapılan düşünülmüş politika, yapılan geniş hacimli reformların sonucudur. Ülkemiz bir büyük çaplı projenin başkanlığını yapmakla Azerbaycan bir kez daha evrensel kendi önemini, bölgesel gücünü onaylamaktadır. Azerbaycan’ın geride kalan 27 senelik bağımsızlık tarihi ulusal devletciliğimizin güçlenmesi açısından olduğunca muhteşem başarılarla önemlidir. Daha 1994 yılında  ulu önder Haydar Aliyev’in büyük politik uzak görüşlülüğü sayesinde imzalanan ‘Asrın anlaşması’ o yıllarda Azerbaycan’ın bağımsızlığını ve dünya birliğindeki yerini daha de güçlendirdi, ülkemizin ekonomik gelişimine neden oldu. Bugün ise Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in girişimciliğiyle ülkemizin gerçekleştirdiği evrensel projeler, Azerbaycan’ı Kafkas’ın liderine, dünyanın sayılıp-seçilen devletine dönüştürmüştür.
Azerbaycan’ın tarihi evrensel büyük çaplı başarılarla zengindir. Bunlardan biri geçen yılın Eylül ayında imzalanan yeni petrol anlaşmasıdır. ‘Azeri’, ‘Çırak’ ve ‘Güneşli’ yataklarının işlenilmesi üzere yabancı petrol şirketleri ile imzalanan yeni anlaşmanın sonucu olarak sonraki 32 sene süresince bu yataklara 40 milyar dolardan fazla yatırım yapılacaktır. Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in “daha elverişli, daha üstün, daha geniş çaplı” saydığı yeni anlaşmanın politik önemi büyüktür. Ayrıca ülkemizin uluslararası mevkiisinin yükseltilmesine misilsiz armağanları şimdiden açık şekilde görülmektedir. Şöyle ki, Azerbaycan’ın 2050 yılına kadar dünya petrol piyasasında, yeni enerji haritasının belirlenmesinde, Avrupa’nın enerji güvenliğinin teminatında başlıca söz sahiplerinden biri olması statüsü sürecektir. Bunun yanı sıra, petrol ve gaz borularının gerekliliği daha da yükselecek, rantabilitesi artacak. Kafkas’ın liderine dönüşen Azerbaycan daha elverişli olan 21’inci yüzyılın anlaşmasıyla artık Doğu Avrupa, MDB, ayrıca Batı Asya mekanının yönetici ekonomik-politik güçlerinden biri gibi katılmış olacaktır.

19 Ekim 2018 tarihinde, Türkiye’nin İzmir şehrinde ‘Star’ petrol üretim fabrikasının açılış töreni yapılmıştır. Hatırlatmak gerekir ki, ‘Star’ fabrikasının temeli, 25 Ekim 2011 tarihinde, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından koyulmuştur. Türkiye ve Azerbaycan güçlü politik istek sergileyerek büyük projeler gerçekleştirmeyi sürdürmektedir. Bakü-Tiflis-Ceyhan, Bakü-Tiflis-Erzurum, TANAP, Güzey Gaz Koridoru gibi enerji projelerini, Bakü-Tiflis-Kars demir yolunun kurulmasını ülkelerimiz, halklarımız, ayrıca da bölge, dünya için çok önemli projelerdir. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan törene katılmışlar. ‘Star’ fabrikasının genel petrol üretim gücü 10 milyon ton oluşturacak ve işletmenin başlıca ham madde tüketicisi gibi Azerbaycan Cumhuriyeti Devlet Petrol Şirketi – SOCAR katılmıştır. SOCAR’ın 6,3 milyar dolar sermayeyle Türkiye’nin İzmir şehrinin Aliağa İlçesi’nde, ‘Petkim’ petrol-kimya kompleksinin arazisinde yapmış olduğu bu fabrikada Ağustos ayından itibaren deney amacıyla ham petrol üretimine başlanmıştır.
Fabrikaya ilk petrol yükü asıl Azerbaycan’dan olmakla 80 bin ton ‘Azeri Light’ markalı petrol iletilmiştir. Fabrika 5 milyon ton dizel yakıtı üretmek imkanına sahiptir ve Türkiye’nin ithalatının yüzde 40’a inmesine neden olacaktır. Ayrıca, mayileştirilmiş gazın ithalat düzeyi de yüzde 70’e inecektir. ‘Star’ petrolün fiyatına bağlı olarak her sene 6-8 milyar dolarlık ticaret hacmi oluşturulacaktır. Projenin gerçekleştirilme süresinde burada 19 bin 500 işçi çalışmıştır. Fabrika üretime başladığı zaman, bin 100 kişiye yeni iş imkanı sağlanacak.

Açılış töreninde Cumhurbaşkanı Saygıdeğer İlham Aliyev, “Bugün Türkiye ve Azerbaycan’ın kardeşlik tarihinde çok güzel ve unutulmaz bir gün. Biz, “Star Rafineri”nin açılışına toplandık. Hatırlıyorum ki, 7 sene bundan önce aziz kardeşim Recep Tayyip Erdoğan’la burada, Aliağa’da ‘Star’ın temelini attık ve bugün bu büyük projenin açılışını beraber yapmaktayız. Bu, demek oluyor ki, biz koyduğumuz tüm hedeflere başarıyla ulaşmaktayız. Bu demektir ki, büyük projelerin icrası için Türkiye ve Azerbaycan liderlerinde güçlü politik istek var. Bu projenin gerçekleştirilmesinin başlıca nedeni Türkiye-Azerbaycan dostluğu, kardeşliğidir. Azerbaycan’ın bağımsızlığını ilk tanıyan ülke Türkiye olmuştur. Bu tarih çok şerefli tarihtir. O günden bugüne kadar biz daima beraberiz. Politik ilişkilerimiz zirveye ulaştı. Ekonomik alanda çok büyük işler yaptık. Hem Türkiye, hem Azerbaycan ekonomik açıdan hızla gelişmiş ülkelerdir. Fırsatı kullanarak,  kardeş Türk halkını aziz kardeşim Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliği ile elde edilmiş bütün başarılardan dolayı içten kutlamak istiyorum. Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın liderliği sayesinde dünya çapında büyük güce dönüştü. Türkiye dünya çapında söz sahibidir. Bölgede ve dünyada Türkiye’nin mevkiisi, kararlı rol oynamaktadır. Bu, bizi çok sevindiriyor. Çünkü Türkiye’nin gücü bizim gücümüzdür. Türkiye ne kadar güçlü olursa, biz de bir o kadar güçlü olacağız. Bizim gücümüz birliğimizdedir. Bugün Azerbaycan ve Türkiye dünya çapında kardeşlik, dayanışma numunesi sergilemektedir. Ben, dünyada başka ülkeler tanımıyorum ki, Türkiye ve Azerbaycan kadar birbirine bağlı olsunlar. Bu, bizim büyük zenginliğimizdir. Asıl bu dostluk, kardeşlik duygularına dayanarak biz büyük projeleri gerçekleştirmekteyiz” ifadelerini kullandı.

‘Star’ petrol üretim fabrikasında her sene 10 milyon ton ham petrol üretilecektir. Fabrikada sene 1,6 milyon ton naftaya, 1,6 milyon ton uçak yakıtı, 4,8 milyon ton az kükürtlü dizel yakıtı, 700 bin ton petrol koksu, 420 bin ton karışık ksilen ve 160 bin ton kükürt üretilmiş olacaktır. Zavod “Petkim” petrol-kimya kompleksinin nafta ve karışık ksilene olan ihtiyacını tam şekilde karşılayacaktır. SOCAR 19,5 milyar dolarlık yatırım paketi ile Türkiye tarihinde en büyük yabancı yatırımcıdır. Bunun dışında, ‘Star’ petrol üretim fabrikası Türkiye’de özel sektörün bir noktaya gelmiş olduğu en büyük yatırım projesidir. Bu işletme Türkiye’de ekonominin  ve sanayinin gelişimine, armağanlar vermekle strateji ürünlerin üretiminde önemli rol almaktadır. Şöyle ki, o, Türkiye’nin ithalata bağlılığını azaltmakla, ülke ekonomisine 1,5 milyar dolar ek  gelir kazandırmış olacak.
‘Star’ petrol üretim fabrikasının açılışı iki ülke arasında dostluk ve kardeşliğin daha yüksek düzeyine kalkarak uzun ömürlü ve sarsılmaz olduğunu bir daha kanıtlamıştır. Şöyle ki, bu enerji projesi muhteşem Türk dünyasının gelecek perspektifleri için büyük önem taşımaktadır. Ayrıca yeni petrol üretim fabrikasının işe salınması, ayrıca, her iki ülkenin hem ekonomik, hem de politik gücünün göstergesidir. Bu proje her iki ülkeye politik kazanç payları ile yanı sıra, devamlı gelir getirecektir. Tek sözle, ‘Star’ ülkelerimizin ekonomisine hizmet verecek büyük bir projedir. Bu Azerbaycan’ın yurt dışında olan en büyük yatırımlarından biridir. Büyük bir kompleks yapılmış ve onun açılışı bölge için büyük olaydır. Bu tür büyük projeler Türkiye ile Azerbaycan arasında dostluk ve kardeşlik ilişkilerinin en yüksek düzeyde olması sayesinde gerçekleşmiştir. Türkiye’nin İzmir şehrinde ‘Star’ petrol üretim fabrikasının açılması Azerbaycan-Türkiye kardeşliğinin ve dostluğunun daha bir göstergesidir. Özellikle vurgulanmalı ki, bu tür büyük bir projenin gerçekleştirilmesi kuşkusuz ki, Azerbaycan ve Türkiye liderlerinin güçlü politik isteği sonucu mümkün olmuştur. Bu proje her iki ülkeye politik kazancın yanı sıra devamlı gelir getirecektir.
Açılış töreninde Azerbaycan Cumhurbaşkanı Saygıdeğer İlham Aliyev, ‘Star Rafineri’nin kurulması için Azerbaycan 6,3 milyar dolar yatırım yapmıştır. Sonraki aşamalarda ek 700 milyon dolar yatırım yapılacaktır. Bu, bizim yurt dışında yaptığımız en büyük yatırımımızdır. Ayrıca, biz diğer önemli projeleri beraber gerçekleştirdik. Bakü-Tiflis-Ceyhan, Bakü-Tiflis-Erzurum, TANAP petrol-gaz borularının, Güney Gaz Koridorunun, Bakü-Tiflis-Kars demir yolunun kurulması – bunların her biri kendiliğinde büyük bir projedir. Ülkelerimiz, halklarımız için, bölge, dünya ve Avrasya için çok büyük önem taşımaktadır. Türkiye ve Azerbaycan beraber katıda bulunmakla güçlü politik istek sergilemiş olarak Avrasya’nın enerji ve nakliyat haritasını yeniden çizmektedir. Bunu biz yapıyoruz ve bu yeni haritaların altında bizim imzamız vardır. Tüm bunları biz beraber çabalarımızla yaptık. Tüm bu projeler büyük mali yatırım talep eden projelerdir. Burada artık kaydedildi ki, biz kardeş ülkelerin ekonomisine büyük yatırım yapmışız. Sadece Aliağa’ya yapılan yatırım yaklaşık 10 milyar dolar. Bu rakam ilerleyen yıllar da artacaktır” diye konuştu.

‘Star’ petrol üretim fabrikası Türkiye’de özel sektörde gerçekleştirilmiş olan ilk petrol üretim projesi olmasının yanı sıra, son 30 yılda gerçekleştirilen en büyük özel sektör projesidir. Fabrikanın kurulmasında başlıca amaç ‘Petkim’ petrol-kimya kompleksinin ham maddesi olan naftanın ve Türkiye’nin ithalatına bağlı olduğu diğer ürünlerin üretilmesidir. ‘Star’ın ürünlerinin Aralık denizi ve Güney Avrupa ülkeleri pazarlarına ihracatı öngörülmektedir. Fabrikanın ham maddesi orta-ağır ve açık-gri ham petrol, başlıca ürünleri ise dizel ve nafta olacaktır. ‘Star’ın üretim gücü senede 10 milyon ton (240 min barrel/gün) ham petrol oluşturacaktır. Tek sözle, iki kardeş ülkenin dostluğu ve işbirliği sayesinde birge gerçekleştirilen bu büyük proje enerji alanında başarıların kazanılmasında büyük rol oynayacaktır. ‘Star Rafineri’sinin açılışı önemli bir olaydır ve bu Azerbaycan‘ın yurt dışında olan en büyük yatırımlarından biridir. Bu büyük bir kompleksin inşası ve kullanıma açılması bölge için olduğunca büyük önem taşıyor. ”

YORUM YAZ